Strategieën bij conflicthantering

Hoe iemand omgaat met conflicten hangt af van de situatie en van de persoon zelf. Ieder heeft meerdere 'strategieën' om met een conflict om te gaan afhankelijk van de situatie. Er worden grofweg vijf strategieën onderscheiden:

• forceren of wedijveren: de eigen belangen worden nagestreefd ten koste van een ander.
  Deze stijl is georiënteerd op macht, waarbij elke macht (zoals bijvoorbeeld kennis of functie) gebruikt wordt zolang die maar leidt tot winnen.
   
• toegeven of aanpassen: de eigen belangen worden verwaarloost teneinde tegemoet te kunnen komen aan die van een ander.
  Er zit een element van zelfopoffering in. Aanpassen kan de vorm aannemen van iemand anders zijn opdracht gehoorzamen ondanks dat men dat liever niet zou doen of toegeven aan een gezichtspunt van een ander.
   
• samenwerken of probleem oplossen: er wordt uitgegaan van de belangen van beide en gezocht naar een win-win oplossing.
  Dit betekent een onderwerp goed uitdiepen om de belangen van ieder duidelijk te krijgen en het zoeken naar de oplossing die het beste bij ieder 'past'.
   
• de gulden middenweg of compromis zoeken: er wordt gezocht naar een oplossing die voor beide partijen acceptabel is.
  Het houdt het midden tussen wedijveren en aanpassen. Compromis zoeken betekent het verschil samen delen, concessies uitwisselen of een middenpositie innemen.
   
• ontlopen of vermijden: noch het eigen belang noch dat van een ander wordt nagestreefd.
  Vermijden kan de vorm aannemen van diplomatiek ontlopen van een onderwerp, het onderwerp uitstellen tot een beter moment, of eenvoudigweg onttrekken aan een bedreigende situatie. Weegt het aanpakken van het conflict op tegen de consequenties? In deze situatie bepalen de partijen (of één van beide partijen) of ze het echt de moeite waard vinden om het probleem aan te pakken of dat de gevolgen wellicht nog vervelender kunnen zijn.

In principe kan ieder deze stijlen hanteren. Welke stijl in een bepaalde situatie wordt gehanteerd hangt af van deze situatie en van de aard van de persoon. Sommigen personen zijn vaker geneigd iets te forceren anderen proberen vaker een compromis te zoeken. Dit heeft te maken met ieders persoonlijkheid. Er is een vragenlijst ontwikkeld welke een inzicht geeft in de strategie welke je bij een bepaald conflict geneigd bent te hanteren.
Wanneer je in een conflict betrokken raakt, kun je door analyse van de situatie bewust kiezen om een bepaalde strategie te volgen. In onderstaand overzicht staan een aantal afwegingen voor het bepalen van een bepaalde strategie en de mogelijke gevolgen of risico’s van de gevolgde strategie.
 

Meer informatie over conflicten
Meer weten over andere onderwerpen? Bezoek onze bibliotheek.

BTSG, innovatie in ouderenzorg. Postbus 1329, 6501 BH Nijmegen.